หนึ่งในหัวใจสำคัญของการทำธุรกิจ ไม่ว่าจะเป็น การผลิต (Manufacturing), การซื้อขาย (Trading) หรือแม้แต่ งานบริการ (Service) คือการ รู้ต้นทุนที่แท้จริงของสินค้าและบริการ เพราะ “กำไร” ไม่ได้เกิดจากยอดขายเพียงอย่างเดียว แต่เกิดจาก ความแม่นยำในการควบคุมและบริหารต้นทุน

Odoo ERP ถือเป็นเครื่องมือที่ตอบโจทย์องค์กรยุคใหม่ โดยมี Core Pillar: Accurate Costing ที่ช่วยให้ผู้บริหารและทีมงานเห็นต้นทุนจริงในทุกขั้นตอน ตั้งแต่การซื้อวัตถุดิบ → การผลิต → การขาย → การปิดงบ

ทำไม “การรู้ต้นทุนที่ถูกต้อง” ถึงเป็น Core Pillar

1. กำหนดราคาขายได้แม่นยำ
   ถ้าต้นทุนไม่ชัดเจน การตั้งราคาขายอาจทำให้กำไรหายไปโดยไม่รู้ตัว
2. ควบคุมกำไรขั้นต้น (Gross Margin)
   ผู้บริหารสามารถเห็นว่าแต่ละสินค้า/โปรเจกต์ทำกำไรจริงหรือไม่
3. วัดประสิทธิภาพการผลิต
   การเปรียบเทียบ ต้นทุนมาตรฐาน (Standard Cost) กับ ต้นทุนจริง (Actual Cost) ทำให้รู้จุดรั่วไหล
4. ตัดสินใจเชิงกลยุทธ์
   ข้อมูลต้นทุนที่ถูกต้องช่วยให้เลือกว่าจะ ผลิตเอง, จ้างผลิต หรือปรับปรุงกระบวนการ

การลงต้นทุนใน Odoo

Odoo รองรับการลงต้นทุนหลายรูปแบบ โดยอิงกับ Costing Method ที่เลือกใช้

1. Standard Price (ต้นทุนมาตรฐาน)
   • ผู้ใช้กำหนดราคาต้นทุนคงที่ (เช่น 100 บาทต่อหน่วย)
   • เหมาะสำหรับการคุมต้นทุนง่าย ๆ แต่ไม่สะท้อนราคาจริง
2. Average Cost (ต้นทุนถัวเฉลี่ย)
   • ทุกครั้งที่มีการซื้อสินค้า → ระบบจะคำนวณถัวเฉลี่ยต้นทุนใหม่
   • เหมาะกับธุรกิจซื้อขายสินค้าที่ราคาขึ้นลงบ่อย
3. FIFO (First In First Out)
   • สินค้าที่เข้ามาก่อน → ออกก่อน
   • เหมาะกับการผลิตและธุรกิจที่ราคาสินค้าผันผวน

การบันทึกต้นทุนประกอบด้วย:

• Cost of Goods Purchased → ราคาซื้อ + ค่าขนส่ง + ภาษีนำเข้า (Landed Costs)
• Cost of Manufacturing → วัตถุดิบ + ค่าแรง + ค่าเครื่องจักร
• Cost of Services → เวลาพนักงาน + ค่าใช้จ่ายตรงอื่น ๆ

การคำนวณต้นทุนใน Odoo

เมื่อมีการ ผลิต / ขายสินค้า Odoo จะคำนวณต้นทุนโดยอัตโนมัติ

1. กรณีซื้อขาย (Trading)
   • ซื้อสินค้ามา → ต้นทุน = ราคาซื้อ + ค่าใช้จ่ายที่กระจาย (Landed Cost)
   • ขายออก → ตัดสต็อกตาม Method ที่เลือก (FIFO / Average)
2. กรณีการผลิต (Manufacturing)
   • วัตถุดิบที่ใช้ (Raw Material) จะถูกตัดสต็อกและบันทึกเป็นต้นทุน
   • ค่าแรง (Work Center / Labor Time) และค่าเครื่องจักรสามารถตั้งค่าให้ระบบคิดเป็นต้นทุนได้
   • ต้นทุนรวม = Raw Material + Labor + Overhead
3. กรณีงานบริการ (Service)
   • ใช้ Timesheet ในการบันทึกเวลาทำงาน
   • เวลาที่ลงไปจะถูกแปลงเป็นต้นทุน และเชื่อมกับ Project/Job

WIP (Work in Progress) ใน Odoo

ในหลายธุรกิจ โดยเฉพาะ Manufacturing และ Project-based Service มักเจอปัญหาคือ ต้นทุนยังไม่เสร็จสิ้น แต่ต้องการบันทึกเพื่อสะท้อนสถานะทางบัญชี → Odoo รองรับ WIP

• Manufacturing WIP
  • เมื่อตัดวัตถุดิบเข้าสู่การผลิต → ระบบจะย้ายมูลค่าจาก Inventory → WIP Account
  • เมื่อผลิตเสร็จ → ระบบจะย้ายจาก WIP → Finished Goods Account
  • ผู้บริหารจึงเห็นว่า ณ เวลานี้ ต้นทุนที่อยู่ในกระบวนการเท่าไหร่
• Service WIP (Project/Timesheet)
  • หากทีมงานลงเวลาทำงานแล้ว แต่ยังไม่วางบิล → ต้นทุนจะอยู่ในบัญชี WIP
  • เมื่อปิดโปรเจกต์หรือออกบิล → ระบบย้ายจาก WIP → COGS

ประโยชน์ที่องค์กรจะได้รับ

1. ความโปร่งใสด้านต้นทุน → เห็นว่าแต่ละงาน/สินค้ากินต้นทุนจริงเท่าไร
2. กำไรชัดเจนขึ้น → คำนวณได้ทั้ง Gross Margin และ Net Margin แบบ Real-time
3. การคุมการเงินที่แข็งแรง → ลดการผิดพลาดจากการใช้ Excel หรือการคาดเดา
4. ปรับกลยุทธ์ธุรกิจได้ไว → ตัดสินใจได้ว่าจะเพิ่มราคา, ลดต้นทุน หรือเปลี่ยนกระบวนการ

สรุป

การรู้ต้นทุนที่ถูกต้องไม่ใช่แค่เรื่อง “บัญชี” แต่คือ Core Pillar ของการบริหารธุรกิจ Odoo ERP ช่วยให้ข้อมูลต้นทุนเชื่อมโยงตั้งแต่การซื้อ → การผลิต → การขาย → การปิดงบการเงิน พร้อมทั้งรองรับ WIP ที่สะท้อนสถานะต้นทุนจริง ทำให้ผู้บริหารมั่นใจได้ว่า “ตัวเลขที่เห็น” คือ “ตัวเลขที่ใช่”

ด้วย Accurate Costing ผ่าน Odoo ERP → องค์กรสามารถเติบโตอย่างยั่งยืนและแข่งขันได้ในตลาด